در حالی که شاخص بورس در هفته گذشته با کاهش ۱۲۴ هزار واحدی طی یک هفته تا کانال یک میلیون و ۲۰۰ هزار واحد هم کاهش یافته،
و ثبت نام بورس هم کاهش چشم گیری داشته به نظر میرسد در هفته جدید، روزهای متفاوتی از هفته گذشته در پیش داشته باشد.
اکثر کارشناسان معتقدند بازار سهام این هفته روندی صعودی خواهد داشت و این در حالی است که در طی این هفته انتخابات آمریکا برگزار میشود. به نظر میرسد این خوشبینی بیشتر از آنکه به انتخابات آمریکا و اخبار خارجی ارتباط داشته باشد، احتمالا به تصمیمات داخلی در بورس مرتبط باشد.
در همین مورد آموزش بورس انجام گرفته اواخر هفته گذشته زمزمه آزادسازی احتمالی معاملات روزانه جدیتر شد و چند کارشناس در شبکههای اجتماعی از این احتمال سخن گفتند.
هرچند هنوز مقامات مسئول نسبت به این گمانهها واکنش رسمی نشان ندادهاند، اما طبق برخی شنیدهها احتمال این وجود دارد که از هفته پیشرو در ممنوعیت خرید و فروش روزانه سهام بازنگری شود و به مانند گذشته مثلا هر سهامدار امکان فروش سهمی که همان روز خریده را داشته باشد. اگر این اتفاق بیفتد شاید این تصمیم مهمترین خبر هفته بازار سهام باشد.
از نگاه برخی از کارشناسان بازار سهام این ممنوعیت به افت شاخص بورس در چند وقت اخیر دامن زده است. با این حال برخی دیگر از این اتفاق استقبال کرده بودندو کد بورسی در ابتدای کار لازم است .
عضو ناظر شورای عالی بورس گفت: در شورای عالی بورس و اوراق بهادار مصوب شد، حقوقیها بازارگردانی را شروع کنند اما شاهد رفتار غیرمنطقی از سوی برخی از حقوقیها هستیم و از سازمان بورس درخواست شده تا نحوه فعالیت سهامداران حقوقی که کد بورسی دارند را پس از تصویب الزام بازارگردانی در شورای عالی بورس، به مجلس اعلام کنند.
محسن علیزاده، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی و عضو ناظر در شورای عالی بورس و اوراق بهادار اظهار کرد: سهامداران باید به این مسئله واقف باشند که آموزش بورس ضروری است و شاخص بازار سهام همیشه مثبت نیست و دچار کاهش هم میشود، اما باید بدانیم در این وضعیت چگونه سهام خود را مدیریت کنیم.
این نماینده مجلس به نقش نظارتی سازمان بورس اشاره کرد و گفت: از سازمان بورس و اوراق بهادار انتظار میرود که به عنوان نهادناظر در بازار سرمایه با سهامداران متخلف برخورد جدی و قانونی داشته باشد. این سازمان بالاترین رکن ناظر بازار سرمایه است و سهامداران خرد از نهاد ناظر انتظارات فراوانی دارند.
وی ادامه داد: در شورای عالی بورس و اوراق بهادار مصوب شد، حقوقیها بازارگردانی را شروع کنند اما شاهد رفتار غیرمنطقی از سوی برخی از حقوقیها هستیم. به تازگی چند شرکت حقوقی دارای تخلف نیز به سازمان بورس و اوراق بهادار معرفی شده اند و نهاد ناظر بازار سرمایه اخطاریه برای آنها ارسال کرده است.
علیزاده در خصوص تمهیدات مجلس شورای اسلامی برای حفاظت از حقوق سهامداران حقیقی بیان کرد: در مجلس اقدامات بسیاری برای جلوگیری از تخلفات سهامداران حقوقی صورت گرفته و از سازمان بورس نیز درخواست شده تا نحوه فعالیت سهامداران حقوقی را پس از ثبت نام بورس و تصویب الزام بازارگردانی در شورای عالی بورس، به مجلس اعلام کنند.
سازمان بورس می تواند از ابزارهای قانونی استفاده کند
او به اختیارات سازمان بورس و اوراق بهادار اشاره کرد و گفت: سازمان بورس و اوراق بهادار به عنوان نهاد ناظر میتواند در مواقع خاص از ابزارهای قانونی استفاده کند. به عنوان مثال اقدامی مانند کاهش دامنه نوسان که در زمان شهادت سردار بزرگ اسلام حاج قاسم سلیمانی صورت پذیرفت میتواند موجب کاهش افت شاخص باشد.
این نماینده مجلس شورای اسلامی افزود: سهامداران هم باید به این مسئله واقف باشند که شاخص بازار سهام همیشه مثبت نیست و دچار کاهش هم میشود، اما باید بدانیم در این وضعیت چگونه سهام خود را مدیریت کنیم.
اختیار معامله چیست؟ قرارداد اختیار خرید و اختیار فروش سهام در بورس
ابزار مالی بهطور عمده مبتنی بر یا مشتق از یک دارایی پایه هستند و به عبارتی ارزش آنها برخاسته از ارزش دارایی دیگری است و به همین دلیل، ابزار مشتقه نیز نامیده میشوند. داراییهایی که میتوانند بهعنوان دارایی پایه در این ابزار مورداستفاده قرار گیرد، عبارتاند از انواع سهام، ابزار بهرهایی و متأثر از نوسانهای نرخ بهره، ابزار بازار مبادلههای ارزی، انواع کالا، اعتبارهای مشخص و خاص و وامهای خرد و کلان. اختیار معامله (option) اختیار خرید یا فروش دارایی پایه موضوع قرارداد را در قیمت ثابت در زمان مشخصی در آینده به دارنده آن میدهد.
آموزس بورس اختیار معامله شیکاگو (CBOE)، بهعنوان اولین بورس اختیار معامله در سال ۱۹۷۳ تأسیس شد. در اولین روز معاملات (۲۶ آوریل ۱۹۷۳)، تنها تعداد ۹۱۱ قرارداد بر روی ۱۶ سهم مبادله شد. پس از آن، چندین ثبت نام بورس سهام و تقریبا تمامی بورس های قراردادهای آتی (Futures) به استفاده از ابزار اختیار معامله اقدام کردند. بورس شیکاگو در تمامی این سالها رتبه اول را در حجم مبادلات به خود اختصاص داده است و با استقبال بینظیر بازیگران بازار در سال ۲۰۰۶ با مبادله بیش از ۶۷۰ میلیون قرارداد اختیار معامله به ارزش ۱۵ تریلیون دلار و با رشد ۴۴% نسبت به سال قبل به بالاترین رکورد تاریخ خود رسیده است. در ابتدا درکد بورسی و کارایی و میزان استقبال از این اوراق تردید وجود داشت، اما با بالا رفتن تقاضای سرمایهگذاری با استفاده از اوراق اختیار معامله، حجم معاملات این اوراق در دهه ۱۹۸۰، از حجم معاملات خود سهام پیشی گرفت که این واقعیت میزان پاسخگویی اختیار معامله نهتنها بر روی سهام بلکه بر روی کالاها و ارزها و بیش از ۹۰ شاخص مختلف ازجمله NASDAQ و S&P500 بازار تعریف شده است.
عضو ناظر مجلس در شورایعالی بورس گفت: اقدام رئیس قوه قضاییه در صدور ابلاغیه دستور العمل رسیدگی به پروندههای بازار بورس ایران و ثبت نام بورس به موقع و بسیار لازم و ضروری بود که امیدواریم به سرعت اجرایی شود.
محسن علیزاده عضو ناظر مجلس در شورایعالی بورس،آموزش بورس ضروری است و با اشاره به ابلاغ دستور العمل ساماندهی و رسیدگی به پروندههای بازار سرمایه ایران از سوی رئیس قوه قضاییه گفت: ابلاغ دستور العمل رسیدگی به پروندههای مربوط به بازار سرمایه نشان از این دارد که این بازار حساسیت خاصی پیدا کرده و قوه قضاییه هم به جد به دنبال بررسی مسائل و مشکلات این بازار است.
وی با اشاره به ابلاغ دستورالعمل ترک وظایف قانونی مدیران و کارمندان طی هفته گذشته اظهار کرد: این دستورالعمل در کنار دستورالعمل رسیدگی به پروندههای مربوط به بازار سرمایه کمک میکند تا تخلفات و مشکلات در این بازار به حداقل برسد.
عضو ناظر مجلس در شورایعالی بورس گفت: استفاده از ظرفیت شوراهای حل اختلاف برای رسیدگی به پروندههای باز بورس و کد بورسی امری مناسب و مطلوب است.
علیزاده تاکید کرد: اقدام رئیس قوه قضاییه در صدور ابلاغیه دستور العمل رسیدگی به پروندههای بازار بورس ایران به موقع و بسیار لازم و ضروری بود که امیدواریم به سرعت اجرایی شود.
برخی اعتقاد دارند بورس به هسته سخت رسیده و برای دوره ای در مرز یک میلیون و ۳۰۰ هزار و کانال یک میلیون و ۲۰۰ هزار در نوسان خواهد بود.
برخی می گویند شاخص بورس باید برای اقامت در طبقات پایین تر از سطوح کنونی آماده شود و برخی اعتقاد دارند بورس به هسته سخت رسیده و برای دوره ای در مرز یک میلیون و ۳۰۰ هزار و کانال یک میلیون و ۲۰۰ هزار در نوسان خواهد بود و ثبت نام بورس کاهش می یابد .
رولف دوبلی اقتصاددان سوئیسی به زبان ساده خطاهای سرمایهگذاری را به سرمایهگذاران گوشزد میکند. برای سرمایهگذار این روزهای بازار سهام شاید مقدمه طولانی حوصله سر بر باشد. پس مستقیم سر اصل مطلب باید رفت.
خطای هزینه هدررفته؛ چرا باید گذشته را فراموش کنی
دوبلی در این کتاب میگوید: « دارندگان کد بورسی وسرمایهگذاران اغلب قربانی خطای هزینه هدررفته هستند. بیشتر وقتها، تصمیمهای تجاریشان را بر اساس قیمت خرید میگیرند." آنها میگویند:"پول بسیار زیادی به خاطر این سهام ازدستدادهام. الآن نمیتوانم بفروشمش." به اعتقاد دوبلی این استدلال غیرمنطقی است. قیمت خرید نباید هیچ نقشی داشته باشد. مهم عملکرد آیندهی سهام ( و آیندهی عملکرد سرمایهگذاریهای جایگزین) خواهد بود. دوبلی اعتقاد دارد: به شکل طعنهآمیزی، هر چه سهام ضرر بیشتری بدهد، سرمایهگذاران تمایل بیشتری برای نگهداشتنش دارند.او به سرمایهگذاران توصیه میکند: ادامه دادن یک پروژهی بیارزش تنها اتفاق دردناک را به تأخیر میاندازد و ظاهر را کماکان حفظ میکند.
اثر کنکورد در سرمایهگذاری
یکی از اتفاقهای دردناک پروژه کنکورد بود که نمونهی بارز یک پروژهی ناموفق دولتی است. هر دو طرف قرارداد- بریتانیا و فرانسه - از مدتها قبل میدانستند تجارت این هواپیمای مافوق سرعت صوت هرگز بهصرفه نبوده، اما کماکان بهصرف مبالغ هنگفت ادامه دادند، شاید فقط برای حفظ ظاهر. رها کردن پروژه بهمنزلهی پذیرفتن شکست بود. به همین دلیل، اغلب خطای هزینهی هدررفته را اثر کنکورد هم مینامند. این خطا منجر به اشتباهات پرهزینه و فاجعهآمیزی در قضاوتها میشود. آمریکاییها، به همین دلیل، به حضورشان در جنگ ویتنام ادامه دادند. تفکرشان این بود "ما تا الآن خیلی چیزها را قربانی این جنگ کردهایم. اشتباه است اگر منصرف شویم."
خطای هزینه هدررفته در بورس
شاخص کل بورس از نقطه اوج خود در ۱۹ مرداد تا روز گذشته ۵۹ درصد از بازدهی خود را از دسته داده است. این رقم برای شاخص کل هموزن که تصویر کاملتری از بازار میدهد ۴۰ درصد است. سرمایهگذاری که در نقطه اوج وارد بازار سهام شده است تاکنون در معرض ریسک از دست دادن چنین درصدی از سرمایه خود است. فقط در روز ۱۹ مرداد که قله تاریخی بورس بهحساب میآید بیش از ۲۴۰۰ هزار میلیارد تومان پول وارد بازار شده است. خریدار سهم در آن تاریخ در اوج خریدهاند. با توجه به میزان نزول شاخصها به نظر میرسد این گروه در زیان سنگینی هستند حال دو راه بیشتر ندارند یا سهم را نگهدارند شاید گشایشی شود یا اگر آیندهای برای آن متصور نیستند بفروشند و بازیان از بازار خارج شوند.و آموزش بورس ضروری می باشد .
اتفاقی که در بورس افتاده از هیچکدام نیست بلکه حالت تردید است روزی که در یک بازار دارایی نوسانی ایجاد میشود صفهای خرید در بورس شلوغ میشود و روز دیگر که نوسان تعدیل میشود صفها فروش پرتراکم میشود. تردید و دودلی بورس را بیشتر دچار تشویش کرده و نتیجه آن در اتفاقات امروز دیده میشود. اتفاقاتی که برخی میگویند موجب شده حتی سهمهای ارزنده بازار هم دچار شوک منفی شوند. در واقع آنهایی که حفظ ظاهر کرده امروز از ترس زیان بیشتر در حال پایین کشیدن تمامی سهم های با خود به زیر هستند فارغ از آنکه آینده سهم را بررسی کنند.
پیشبینی بورس روز چهارشنبه
ناظر بورس دیروز دوباره دستبهکار شد و سقف مجاز خرید صندوقهای سرمایهگذاری با درآمد ثابت را از ۱۵ به ۲۰ درصد است و این در حالی است که از ابتدای سال تا مرداد، حداکثر سقف مجاز این صندوقها کاهشی بود و تا کف ۵ درصد هم رسید. اما حال که بازار نیازمند نقدینگی است تمامی امور نظارتی کنار گذاشته تا نقدینگی به بورس بازگردد.همچنین درصد اعتبار مجاز مشتریان کارگزاری با ۵۰ درصد افزایش از ۲۰ به ۳۰ درصد تغییر کرد.
فعالان بازار میگویند اگر این دو تصمیم به مرحله اجرا برسد میتواند نقدینگی جدید به بازار تزریق کرده و به بهبود سفارشها در سمت تقاضا منجر شود.
برخی امیدوار هستند این دو خبر مثبت بازار را در مرز یکمیلیون و ۳۰۰ هزار واحد نگه دارد.اما گروه بدبین در بازار سرمایه که حتی مواقعی که شاخص در اوج بود نظر به ریزش بورس داشتند از دیروز حرفهای جدید میزنند. این گروه تا دیروز بر نزول بازار اجماع داشتند اما از دیروز در بین این طیف نیز انشقاق دیده میشود.
برخی میگویند بورس فعلاً در کانال یکمیلیون و ۲۰۰ هزار و یکمیلیون و ۳۰۰ هزار در نوسان خواهد بود اما گروهی دیگر در انتظار ملاقات شاخص با کانال یکمیلیون هستند.با این حساب مرز امروز مرز مهمی است اگر شکسته شود احتمالاً گروه مردد را دوباره به خروج از بازار تحریک کند اما مقاومت آن میتواند فعلاً روند را متعادل نگه دارد.
البته کارشناسان اعتقاددارند حرکت دلار هم در نزول سهام صادراتی و بهتبع آن ریزش شاخص میتواند مؤثر باشد. اگر در بازار امروز دلار نتواند صعود خاصی را تجربه کند بازار تا ۱۳ آبان با تعدیل دلار روند خود را تطبیق میدهد.
آنچه از پیشبینیها برمیآید رسیدن شاخص به هسته سخت است، اگر این هسته نیز عبور کند شاید طیف دوم بدبینان به تحقق پیشبینی خود امیدوار باشند.
